Έντεκα συνταγές με φασόλια, ρεβίθια και φακές που μας ζεσταίνουν τις κρύες μέρες
Όταν το κρύο γίνεται πιο έντονο και ο οργανισμός ζητά ενέργεια, θαλπωρή και ουσιαστική θρέψη, τα όσπρια έχουν πάντα τον πρώτο λόγο. Δεν υπάρχει ίσως πιο υγιεινή, χορταστική και δυναμωτική επιλογή από ένα πιάτο καλοχυλωμένες φακές, ρεβίθια ή φασόλια μαγειρεμένα σε ζεστές σούπες και χορταστικά μαγειρευτά. Πλούσια σε φυτικές πρωτεΐνες, βιταμίνες και φυτικές ίνες, τα όσπρια στηρίζουν το σώμα τις μέρες που το θερμόμετρο κατεβαίνει και η ανάγκη για θρεπτικό φαγητό γίνεται μεγαλύτερη.
Εξίσου σημαντικό είναι ότι αποτελούν σταθερή αξία της καθημερινής κουζίνας: βρίσκονται σχεδόν πάντα στο ντουλάπι και μπορούν να μεταμορφωθούν σε δεκάδες διαφορετικά πιάτα χωρίς ιδιαίτερο κόπο. Άλλοτε απλά και λιτά, άλλοτε εμπλουτισμένα με ζυμαρικά ή ρύζι, με παστά, χοιρινό, λουκάνικο ή ακόμα και καπνιστά ψάρια, όπως πέστροφα ή τόνο, τα όσπρια υπήρξαν και παραμένουν βασικός πυλώνας του ελληνικού χειμωνιάτικου τραπεζιού –ένα φαγητό βαθιά οικείο, που συνδυάζει γεύση, παράδοση και ουσία.
Συνταγή για χειμωνιάτικες φακές σούπα με κάστανα
Εύκολα γίνονται οι φακές καθώς δεν χρειάζονται μούλιασμα από βραδίς. Δοκιμάστε τις σε αυτήν εδώ την εκδοχή όπου τα κάστανα κάνουν τη διαφορά.
Υλικά Συνταγής
- 500 γρ. φακές
- 2-3 σκελίδες σκόρδου
- ½ φλιτζάνι του τσαγιού ελαιόλαδο
- 1-2 φύλλα δάφνης
- 2 κρεμμύδια, ψιλοκομμένα
- 1/2 φλιτζάνι ντοματοχυμός
- 300 γρ. κάστανα βρασμένα και καθαρισμένα, κομμένα στη μέση
- αλάτι, πιπέρι φρεσκοτριμμένο
- 6 φλιτζάνια ζωμός λαχανικών
- ½ κουταλάκι του γλυκού ταμπάσκο και φρυγανισμένα ψωμάκια, για το σερβίρισμα (προαιρετικά)
Εκτέλεση
- Καθαρίζετε και πλένετε τις φακές. Τις βάζετε σε κατσαρόλα να βράσουν για 5’. Αποσύρετε από τη φωτιά, αφήνετε τις φακές για λίγο μέσα στο νερό και κατόπιν τις στραγγίζετε.
- Ζεσταίνετε το λάδι σε μεγάλη κατσαρόλα και σοτάρετε τα ψιλοκομμένα κρεμμύδια για 4’-5’. Προσθέτετε τις φακές, το σκόρδο, τη δάφνη, τον ντοματοχυμό και τον ζωμό λαχανικών
- Βράζετε τη σούπα για 45’. Αλατοπιπερώνετε, ρίχνετε το ταμπάσκο (προαιρετικά) και τα κάστανα. Αφήνετε τη σούπα να πάρει ακόμη 1-2 βράσεις προτού τη σερβίρετε. Τη συνοδεύετε με φρυγανισμένα ψωμάκια.
Σημειώσεις
Συνταγή για παραδοσιακή φακόσουπα με ντομάτα
Μια από τις πλέον κλασικές συνταγές της ελληνικής κουζίνας, η φακόσουπα με ντομάτα και δάφνη. Μπορείς να προσθέσεις και ροβίτσα, ενώ αν έχεις χρόνο για μούλιασμα των οσπρίων μπορείς να φτιάξεις την ίδια συνταγή με οσπριάδα του εμπορίου.
Υλικά Συνταγής
- φακές ψιλές: 500 γρ.
- κρεμμύδια: 2 ψιλοκομμένα
- σκόρδο: 3 σκελίδες, κομμένες στη μέση
- ντοματάκια κονσέρβας: 200 γρ.
- φύλλα δάφνης: 2-3
- ελαιόλαδο: 1/2 φλιτζάνι του τσαγιού
- καρότα: 2 κομμένα σε ροδέλες
- αλάτι, πιπέρι
- ξίδι: για το σερβίρισμα
Εκτέλεση
- Καθαρίζετε τις φακές και τις πλένετε καλά μέσα σε σουρωτήρι. Τις βράζετε σε αρκετό νερό για 10’ και τις στραγγίζετε.
- Σε καθαρή κατσαρόλα ζεσταίνετε το λάδι και σοτάρετε τα κρεμμύδια. Προσθέτετε κατόπιν τις φακές, το σκόρδο και τα καρότα και ανακατεύετε για 2’ - 3’.
- Ρίχνετε κατόπιν τα ντοματάκια ψιλοκομμένα, αρκετό νερό και τα φύλλα δάφνης. Βράζετε τη σούπα μέχρι να μαλακώσουν οι φακές και τα υπόλοιπα υλικά περίπου 40'.
- Προς το τέλος του μαγειρέματος προσθέτετε το αλατοπίπερο.
- Σερβίρετε τη σούπα σε βαθιά πιάτα προσθέτοντας σε κάθε πιάτο την ποσότητα ξιδιού που επιθυμείτε.
Σημειώσεις
Συνταγή για ρεβιθάδα στο πήλινο
Το πολύωρο μαγείρεμα ανεβάζει τη γεύση και το χύλωμα των ρεβιθιών σε άλλο επίπεδο. Συνταγή που θέλει να ξεκινήσεις νωρίς και είναι ό,τι πρέπει για χειμωνιάτικες Κυριακές.
Υλικά Συνταγής
- ρεβίθια: 500 γρ.
- κρεμμύδια ξερά: 4 κομμένα σε λεπτές φέτες
- ελαιόλαδο: 1 φλιτζάνι του τσαγιού
- αλάτι: 1 κουταλιά της σούπας
- πιπέρι: φρεσκοτριμμένο
- δάφνη: 2 φύλλα
- σόδα μαγειρική: λίγη, για το μούλιασμα
- αλεύρι: 1 φλιτζάνι του τσαγιού
- χυμό λεμονιού: 1-2 λεμόνια
Εκτέλεση
- Μουσκεύετε τα ρεβίθια σε άφθονο νερό στο οποίο έχετε διαλύσει λίγη σόδα, για 8 ώρες τουλάχιστον. Τα ξεπλένετε, τα στραγγίζετε και τα τρίβετε για να φύγουν οι φλούδες τους.
- Αδειάζετε μέσα σε πήλινο σκεύος με καπάκι τα ρεβίθια και προσθέτετε τα κρεμύδια, το ελαιόλαδο, το αλάτι, το πιπέρι και τα φύλλα δάφνης. Ρίχνετε νερό τόσο όσο να σκεπαστούν καλά τα ρεβίθια και να περισσεύει νερό από πάνω τουλάχιστον 4 εκατοστά.
- Κλείνετε με το καπάκι και σφραγίζετε με ζυμάρι που φτιάχνετε ως εξής: σε ένα μπολ αναμειγνύετε αλεύρι και νερό ώστε να πάρετε μια πολύ μαλακή ζύμη, την οποία απλώνετε και κολλάτε γύρω από το καπάκι του πήλινου για να μη διαφεύγει καθόλου ο ατμός.
- Βάζετε το πήλινο σκεύος στο φούρνο και ψήνετε στους 200 °C για 15’ - 20’. Κατόπιν χαμηλώνετε τη φωτιά στους 140 - 150 °C και ψήνετε το φαγητό για 5-6 ώρες ακόμη.
- Σερβίρετε τη ρεβιθάδα με χυμό λεμονιού, λίγο ωμό ελαιόλαδο και φρεσκοτριμμένο πιπέρι.
Σημειώσεις
Συνταγή για κλασική ρεβιθόσουπα
Πολύ πιο γρήγορη από την προηγούμενη αλλά επίσης νόστιμη και καλοχυλωμένη η ρεβιθόσουπα αυτή είναι ό,τι πρέπει για το χειμωνιάτικο τραπέζι.
Υλικά Συνταγής
- ρεβίθια: 500 γρ.
- κρεμμύδια ξερά: 2 κομμένα σε λεπτές φέτες
- καρότα: 2 ψιλοκομμένα
- ελαιόλαδο: 1 φλιτζάνι του τσαγιού
- αλάτι: 1 κουταλιά της σούπας
- πιπέρι: φρεσκοτριμμένο
- δάφνη: 2 φύλλα
- σόδα μαγειρική: λίγη (προαιρετικά)
- κύβος λαχανικών: 1
- λεμόνι: 1, ο χυμός
Εκτέλεση
- Μουσκεύετε τα ρεβίθια σε άφθονο νερό, στο οποίο (αν θέλετε) διαλύεται και λίγη σόδα, για 8-10 ώρες τουλάχιστον. Ξεπλένετε τα ρεβίθια, τα στραγγίζετε και τα τρίβετε να φύγουν οι φλούδες τους.
- Ρίχνετε τα ρεβίθια σε μεγάλη κατσαρόλα με άφθονο νερό να τα σκεπάζει και τα βράζετε προκειμένου να αφαιρέσετε όσο αφρό δημιουργηθεί στην αρχή (το πρώτο 10λεπτο).
- Προσθέτε τα κρεμμύδια και τα καρότα, το αλάτι, το πιπέρι και τα φύλλα δάφνης. Ρίχνετε νερό τόσο όσο να σκεπάσει τα όσπρια πολύ καλά (τουλάχιστον 4 δάχτυλα) και προσθέτετε τον κύβο λαχανικών (προαιρετικά).
- Μισοσκεπάζετε την κατσαρόλα με το καπάκι της και βράζετε τα ρεβίθια για 1 ½ - 2 ώρες, μέχρι να αρχίσουν να χυλώνουν. Προσθέτετε προς το τέλος το ελαιόλαδο και το χυμό λεμονιού, ανακτεύεται λίγο ακόμη και σερβίρετε σε βαθιά πιάτα.
Σημειώσεις
Συνταγή για ρεβίθια με σπανάκι
Είναι ό,τι θρεπτικότερο και υγιεινότερο, ο συνδυασμός των ρεβιθιών με τα χορταρικά. Απογειώστε θρεπτικά το πιάτο συνοδεύοντάς το με λίγο ρύζι.
Υλικά Συνταγής
- 400 γρ. ρεβίθια μουσκεμένα σε νερό από βραδίς
- 4 φρέσκα κρεμμυδάκια ψιλοκομμένα
- 1 κρεμμύδι ξερό ψιλοκομμένο
- ⅔ φλιτζανιού ελαιόλαδο
- 450 γρ. σπανάκι καθαρισμένο
- 200 γρ. συμπυκνωμένος χυμός ντομάτας
- 1 κύβος λαχανικών (προαιρετικά)
- αλάτι, πιπέρι
Εκτέλεση
- Τρίβετε τα μουλιασμένα ρεβίθια να φύγουν οι όποιες φλούδες, τα βράζετε για 10' και τα σουρώνετε πετώντας το πρώτο νερό.
- Προσθέτετε το μισό ελαιόλαδο στην κατσαρόλα και σοτάρετε το ξερό κρεμμύδι. Ρίχνετε τον συμπυκνωμένο χυμό ντομάτας, αλάτι και πιπέρι, 6 φλιτζάνια νερό και τον κύβο (αν βάλετε) και μόλις πάρουν βράση προσθέτετε τα ρεβίθια. Σιγοβράζετε για 50’ μέχρι να απορροφηθούν τα πολλά υγρά.
- Ζεσταίνετε το υπόλοιπο λάδι σε μεγάλο και βαθύ αντικολλητικό τηγάνι και σοτάρετε το φρέσκο κρεμμυδάκι και το σπανάκι για 3’-4’ ανακατεύοντας διαρκώς. Ρίχνετε το σπανάκι στα ρεβίθια και ανακατεύετε.
- Συνεχίζετε το μαγείρεμα για 10'-15’, μέχρι το φαγητό και να μείνει με τη σάλτσα του.
Σημειώσεις
Συνταγή για καλοχυλωμένη ρεβιθόσουπα με μπέικον
Είτε χρησιμοποήσεις κάποιο από τα παραδοσιακά ελληνικά αλλαντικά με βάση το χοιρινό (σύγκλινο Μάνης, απάκι Κρήτης, αρκαδικό παστό, λουκάνικα τρικάλων) είτε μπέικον του σούπερ μάρκετ, αυτή η ρεβιθόσουπα σε αποζημιώνει.
Υλικά Συνταγής
- 500 γρ. ρεβίθια
- 1 τριμμένη πατάτα
- 2 κουταλιές της σούπας μαγειρική σόδα (προαιρετικά)
- 3 ξερά κρεμμύδια, ψιλοκομμένα
- 1 φύλλο δάφνης
- 1 φλιτζάνι του τσαγιού ελαιόλαδο
- αλάτι, πιπέρι
- χυμός 1-2 λεμονιών
- 200 γρ. μπέικον ή σύγκλινο Μάνης
Εκτέλεση
- Μουσκεύετε τα ρεβίθια σε άφθονο νερό, στο οποίο αν θέλετε διαλύετε και λίγη σόδα, για 8-10 ώρες τουλάχιστον. Ξεπλένετε τα ρεβίθια, τα στραγγίζετε και τα τρίβετε να φύγουν οι φλούδες τους.
- Σοτάρετε 2'-3' το κρεμμύδι σε μεγάλη κατσαρόλα, ει δυνατόν με βαρύ πάτο, και ρίχνετε τα ρεβίθια και την τριμμένη πατάτα.
- Βράζετε τα ρεβίθια στην κατσαρόλα με το ανάλογο νερό (θα πρέπει οπωσδήποτε να τα σκεπάζει), το λάδι και τη δάφνη. Μισοσκεπάζετε την κατσαρόλα με το καπάκι της και βράζετε τα ρεβίθια για περίπου 1½ ώρα, μέχρι να καλοχυλώσουν, προσθέτωντας αλάτι αφού πιουν τα πολλά υγρά. Ανακατεύετε τακτικά για να μην κολλήσουν (ειδικά προς το τέλος του μαγειρέματος) και προσθέτετε ζεστό νερό, όποτε βλέπετε ότι χρειάζεται.
- Σοτάρετε σε τηγάνι χωρίς επιπλέον λιπαρή ύλη το μπέικον ή το σύγλινο Μάνης κομμένο σε κυβάκια ή φετάκια. Σερβίρετε τα ρεβίθια περιχύνοντας με χυμό λεμονιού, προσθέτοντας από λίγο μπέικον ή σύγκλινο σε κάθε πιάτο και φρεσκοτριμμένο πιπέρι.
Σημειώσεις
Συνταγή για φασολάδα
Λίγη καυτερή πιπερίτσα ή μπούκοβο μετατρέπουν το εμβληματικό πιάτο του πάλαι ποτέ αγροτικού ελληνικού τραπεζιού στο πιο νόστιμο θερμαντικό του χειμώνα.
Υλικά Συνταγής
- φασόλια ξερά: 500 γρ.
- καρότα: 3, κομμένα σε ροδέλες χοντρές
- κρεμμύδια: 2, ψιλοκομμένα
- ντοματάκια κονσέρβας: 400 γρ.
- ελαιόλαδο: 1/2 φλιτζάνι του τσαγιού
- σέλινο: 3 κλωνάρια
- αλάτι: λίγο
- πιπέρι: φρεσκοτριμμένο
- καυτερή πιπερίτσα: 1 προαιρετικά
Εκτέλεση
- Μουσκεύετε τα φασόλια από το προηγούμενο βράδυ. Την επόμενη μέρα τα ξεπλένετε και τα βράζετε σε σιγανή φωτιά μέχρι να μαλακώσουν (1 ώρα περίπου). Τα στραγγίζετε και ξεπλένετε την κατσαρόλα.
- Ζεσταίνετε το λάδι και σοτάρετε το κρεμμύδια και τα καρότα για 3’. Προσθέτετε τα ντοματάκια, το αλάτι, το πιπέρι, την πιπερίτσα και το σέλινο.
- Μόλις πάρει βράση η σάλτσα, ρίχνετε τα φασόλια και ένα λίτρο χλιαρό νερό. Συνεχίζετε το βράσιμο μέχρι να χυλώσει η φασολάδα. Αφαιρείτε στο τέλος την καυτερή πιπερίτσα και σερβίρετε τη φασολάδα ζεστή.
Σημειώσεις
Συνταγή για τηγανιά με φασόλια και μανιτάρια
Χορτοφαγικό μεν, μερακλίδικο δε το πιάτο αυτό με την πλούσια γεύση είναι φουλ στις φυτικές πρωτεΐνες
Υλικά Συνταγής
- φασόλια ξερά: 250 γρ. (άσπρα ή χάντρες)
- καρότα: 2 κομμένα σε κυβάκια
- ελαιόλαδο: 1 φλιτζάνι
- σέλερι: 1 κλωνάρι, ψιλοκομμένο
- λευκό κρασί: 1 φλιτζάνι
- μανιτάρια διάφορα: 1 κιλό
- κρεμμύδι: 1 μεγάλο
- ρίγανη: 1 κουταλάκι του γλυκού, φρέσκια
- ντομάτες: 2 φρέσκιες, ψιλοκομμένες ή 250 γρ. κονσέρβας
- αλάτι, πιπέρι
Εκτέλεση
- Βάζετε τα φασόλια από το βράδυ να μουσκέψουν σε χλιαρό νερό. Τα βράζετε για 1 ώρα μαζί με τα ψιλοκομμένα καρότα, τα στραγγίζετε και τα βάζετε σε μεγάλο μπολ.
- Ζεσταίνετε σε μεγάλο τηγάνι τα ⅔ από το λάδι και σοτάρετε το σέλερι, το κρεμμύδι ψιλοκομμένο και τα μανιτάρια. Σβήνετε με το κρασί και πασπαλίζετε με αλατοπίπερο.
- Όταν τα υγρά εξατμιστούν, προσθέτετε τα βρασμένα φασόλια, το υπόλοιπο λάδι και τη φρέσκια ντομάτα ή το ντοματάκι και ανακατεύετε για 8’-10’ σε χαμηλή προς μέτρια φωτιά. Σερβίρετε αφού πασπαλίσετε με τη φρέσκια ρίγανη.
Σημειώσεις
Συνταγή για ρεβίθια με παστό Αρκαδίας
Πλούσιο σε γεύση μαγειρευτό που συνδυάζει τα όσπρια με το χοιρινό
Υλικά Συνταγής
- ρεβίθια: 450 γρ.
- ελαιόλαδο: 2/3 φλιτζάνι του τσαγιού
- κρεμμύδι: 3 κουταλιές της σούπας, ψιλοκομμένο
- παστό χοιρινό Αρκαδίας: 150 γρ., κομμένο σε κυβάκια
- σέλινο: 1 κλωνάρι, ψιλοκομμένο
- καρότα: 2 σε ροδέλες
- λεμίνι: 1, ο χυμός του
- αλάτι, πιπέρι
- σόδα: λίγη
Εκτέλεση
- Από το προηγούμενο βράδυ μουσκεύετε τα ρεβίθια σε νερό στο οποίο έχετε προσθέσει τη σόδα. Την επομένη τα πλένετε πολύ καλά, τα στραγγίζετε και τα τρίβετε με πετσέτα για να φύγουν οι φλούδες. Τα βράζετε 20΄σε καθαρό νερό.
- Ζεσταίνετε το λάδι και σοτάρετε 5΄το κρεμμύδι, τα καρότα και το σέλινο. Προσθέτετε 1 ½ λίτρο ζεστό νερό και αφήνετε να πάρει βράση. Ρίχνετε τα ρεβίθια και βράζετε σε χαμηλή φωτιά 55' (αν χρειάζεται ρίχνετε λίγο νερό επιπλέον) .
- Σε αντικολλητικό τηγάνι ροδίζετε ελαφρά το παστό χοιρινό. Το ρίχνετε στην κατσαρόλα με τα ρεβίθια μαζί με αλατοπίπερο και το χυμό λεμονιού και αλατοπίπερο. Ανακατεύετε και σερβίρετε.
Σημειώσεις
Συνταγή για φασολάδα με λουκάνικο
Συνταγή για φασολάδα-δυναμίτη ενισχυμένη με λουκάνικα. Η φασολάδα θέλει ένα κόκκινο «δυνατό» ελληνικό κρασί. Σε όσους αρέσουν τα μπρούσκα, εκρηκτικά κόκκινα ας επιλέξουν ένα Ξινόμαυρο και σε όσους αρέσκονται σε πιο μαλακά κρασιά, με λιγότερες τανίνες, ένα Αγιωργίτικο 3 – 4 χρόνων.
Υλικά Συνταγής
- φασόλια ξερά: 500 γρ.
- λουκάνικο χωριάτικο: 1 κομμένο σε φέτες (γύρω στα 130 γρ.)
- καρότα: 3, κομμένα σε ροδέλες χοντρές
- κρεμμύδια: 2, ψιλοκομμένα
- ντοματάκια κονσέρβας: 400 γρ.
- ελαιόλαδο: 1/2 φλιτζάνι του τσαγιού
- σέλινο: 3 κλωνάρια
- αλάτι, πιπέρι: όσο θέλετε
Εκτέλεση
- Μουσκεύετε τα φασόλια από το προηγούμενο βράδυ. Την επόμενη μέρα τα ξεπλένετε και τα βράζετε σε σιγανή φωτιά μέχρι να μαλακώσουν (1 ώρα περίπου). Τα στραγγίζετε και ξεπλένετε την κατσαρόλα.
- Ζεσταίνετε το λάδι και σοτάρετε το κρεμμύδια, το λουκάνικο και τα καρότα για 3’. Προσθέτετε τα ντοματάκια, το αλάτι, το πιπέρι, την πιπερίτσα και το σέλινο.
- Μόλις πάρει βράση η σάλτσα, ρίχνετε τα φασόλια και ένα λίτρο χλιαρό νερό. Συνεχίζετε το βράσιμο μέχρι να χυλώσει η φασολάδα. Τη σερβίρετε ζεστή με ψωμί φρέσκο ή φρυγανισμένο.
Συνταγή για σούπα με λαχανικά, φασόλια και κοφτό μακαρονάκι
Η φημισμένη ιταλική σούπα λαχανικών μινεστρόνε συνδυάζει πολύ συχνά στα υλικά της τα φασόλια (ή άλλα όσπρια) με κοφτό μακαρονάκι, είναι ό,τι πρέπει για τις κρύες μέρες του χειμώνα.
Υλικά Συνταγής
- 300 γρ. καρότα κομμένα σε κυβάκια
- 200 γρ. φασόλια βρασμένα
- 1 μεγάλη πατάτα, κομμένη σε κύβους
- 2-3 κλωνάρια σέλινο ψιλοκομμένο
- ½ ματσάκι μαϊντανό
- 1 κύβο ή συμπυκνωμένο ζωμό λαχανικών (προαιρετικά)
- 4-5 φρέσκα κρεμμυδάκια ψιλοκομμένα
- 1 ντομάτα, ξεφλουδισμένη, ψιλοκομμένη
- 100 γρ. κοφτό μακαρονάκι
- αλάτι, πιπέρι, 1-2 σταγόνες Tabasco (προαιρετικά)
Εκτέλεση
- Ζεσταίνετε το ελαιόλαδο και σοτάρετε τα καρότα, την πατάτα, τα σέλινο και τα κρεμμυδάκια μέχρι να μαλακώσουν. Προσθέτετε την ντομάτα, τον κύβο ή το συμπυκνωμένο ζωμό λαχανικών (αν χρησιμοποιήσετε) και 1 λίτρο ζεστό νερό και σιγοβράζετε το μείγμα 30’.
- Προσθέτετε τα φασόλια και το ταμπάσκο (προαιρετικά) και σιγοβράζετε 10’ ακόμη. Προς το τέλος συμπληρώνετε με λίγο ακόμη ζεστό νερό, αλάτι, πιπέρι και το κοφτό μακαρονάκι, ρίχνετε και το μαϊντανό και βράζετε 15’ ακόμη. Σερβίρετε τη σούπα ζεστή.





















